Types snelkookpan

Elektrische snelkookpan: hoe werkt hij en wanneer is hij handig

Elektrische snelkookpan: hoe werkt hij en wanneer is hij handig
Foto: judy dean — CC BY-SA 2.0 · Flickr

Een los apparaat dat drukregeling overneemt

Een elektrische snelkookpan is een zelfstandig keukenapparaat met een ingebouwd verwarmingselement, waardoor u geen fornuis nodig heeft. Het apparaat bouwt de druk zelf op, houdt die vast op basis van een gekozen programma en schakelt na afloop automatisch over naar warmhouden. U zet hem aan, kiest een instelling en loopt weg; dat is het grote verschil met een klassieke snelkookpan op het fornuis, waarbij u de warmtebron zelf moet bijsturen.

Werking in de praktijk

Na het sluiten van het deksel verwarmt de bodemplaat het vocht in de pan. Zodra de gewenste druk is bereikt, sluit de klep automatisch en telt de timer de ingestelde kooktijd af. De meeste modellen werken met een druk rond 0,7 tot 1 bar boven de atmosferische druk, vergelijkbaar met klassieke pannen, maar de opbouw verloopt vaak iets rustiger omdat het verwarmingselement minder vermogen heeft dan een gasbrander op volle kracht.

Programma's en instellingen

De meeste elektrische snelkookpannen werken met voorgeprogrammeerde standen zoals soep, stoofvlees, bonen, rijst en groenten. Deze programma's stellen automatisch een tijd en drukniveau in, gebaseerd op het type gerecht. Wilt u zelf de tijd bepalen, dan kiest u meestal een handmatige of 'manual'-stand waarbij u de minuten zelf invoert.

Voordelen ten opzichte van een klassieke pan

Het grootste voordeel is het gemak: geen fornuis nodig, geen controle van de vlam, en na de kooktijd schakelt het apparaat zelf over naar warmhouden zodat het eten niet aanbrandt als u even wegloopt. Veel modellen combineren de drukfunctie met een saute-stand, waarmee u eerst kunt aanbraden in dezelfde pan voordat u het deksel sluit. Dat scheelt afwas en extra pannen.

Een multicooker zoals de Instant Pot is in feite een elektrische snelkookpan met extra functies zoals rijst koken, stoven en yoghurt maken. Wie alleen wil hogedrukkoken heeft aan een eenvoudiger elektrisch model genoeg.

Waar u rekening mee houdt

Elektrische snelkookpannen zijn iets groter en zwaarder dan een vergelijkbare klassieke pan, en nemen dus meer aanrechtruimte in beslag. Ook duurt de drukopbouw vaak iets langer, wat de totale bereidingstijd met enkele minuten kan verlengen. Bij storingen of een defecte sensor is reparatie soms lastiger dan bij een klassiek model zonder elektronica.

  • Controleer of de afdichtingsring en het ventiel gemakkelijk te verwijderen zijn voor reiniging.
  • Kijk naar de netto-inhoud: bij de meeste modellen mag u de pan voor twee derde vullen.
  • Let bij gerechten met veel schuimvorming, zoals bonen, op een programma met langzame drukopbouw.

Voor wie is een elektrische snelkookpan geschikt

Wie op gezette tijden kookt en niet voortdurend bij het fornuis wil staan, heeft baat bij het automatische karakter van dit type. Ook in een keuken zonder gasaansluiting, bijvoorbeeld met alleen inductie of in een klein appartement, biedt een elektrische snelkookpan uitkomst omdat hij niet van een specifieke kookplaat afhankelijk is. Zoekt u juist directe controle over druk en temperatuur, dan sluit een klassieke snelkookpan op gas beter aan bij die werkwijze.

Onderhoud en levensduur van het apparaat

Het losse binnenwerk van een elektrische snelkookpan, meestal een RVS of anti-aanbak binnenpan, is doorgaans afneembaar en apart te reinigen, net als de afdichtingsring en het deksel. Laat de ring na het koken goed drogen, want een vochtige ring die dagenlang in een gesloten pan blijft zitten, kan een muffe geur gaan vasthouden. De elektronica en het verwarmingselement zelf vragen weinig onderhoud, maar mogen niet in water worden ondergedompeld.

De levensduur van het apparaat hangt sterk af van hoe intensief het wordt gebruikt: bij dagelijks gebruik raken afdichtingsringen en binnenpannen sneller versleten dan bij incidenteel gebruik in het weekend. Gelukkig zijn deze onderdelen bij de meeste bekende merken los na te bestellen, waardoor u niet meteen het hele apparaat hoeft te vervangen zodra een ring poreus wordt of een binnenpan gaat verkleuren.

Veelgestelde vragen

Kan een elektrische snelkookpan net zo hoog koken als een klassieke pan?
De meeste elektrische modellen werken met een vergelijkbare druk, rond 0,7 tot 1 bar boven atmosferische druk. Sommige klassieke pannen bieden een hogedrukstand die iets hoger ligt, wat de kooktijd nog verder kan verkorten.
Werkt een elektrische snelkookpan tijdens een stroomstoring?
Nee, het apparaat heeft stroom nodig voor het verwarmingselement en de besturing. Een klassieke pan op gas blijft bij stroomuitval wel bruikbaar.